Χαρτογράφηση των affectus

Η γκαλερί σύγχρονης τέχνης Braggart παρουσιάζει την έκθεση με τίτλο, Χαρτογράφηση των affectus των εικαστικών Λούλας Παπαδοπούλου-Όλγας Μιτσέλη-Ζωγραφιάς Ποπώλη σε επιμέλεια Γιάννη Μήτρου. Τα εγκαίνια της έκθεσης θα γίνουν Παρασκευή 30 Οκτωβρίου 2026 στις 19:30.

 

Ο Σπινόζα, στην Ηθική, ονομάζει affectus τις καταστάσεις που αυξάνουν ή μειώνουν τη δύναμη ενός σώματος να πράττει. Το affectus δεν είναι απλά ένα συναίσθημα με τη συνηθισμένη σημασία της λέξης, κάτι που «έχουμε» και μπορούμε να ονομάσουμε: λύπη, χαρά, φόβος κλπ. Είναι ένα «πέρασμα», μια μεταβολή έντασης που συμβαίνει ανάμεσα σε σώματα, πριν αποκτήσει όνομα και πριν γίνει ιστορία. Γι' αυτό ο λατινικός όρος μένει εδώ αμετάφραστος: ό,τι επιχειρεί να συλλάβει η έκθεση βρίσκεται πριν από τη γλώσσα και συχνά της αντιστέκεται.

Πώς χαρτογραφεί κανείς κάτι που δεν έχει σταθερή θέση; Ο χάρτης, στην παραδοσιακή του μορφή, προϋποθέτει ένα έδαφος που προηγείται και μια απόσταση από την οποία το έδαφος μπορεί να περιγραφεί. Οι τρεις ζωγράφοι της έκθεσης δεν μοιράζονται ένα ύφος. Μοιράζονται μια εσωτερική ένταση : ο καθένας από τους «χάρτες» τους δεν αντιγράφει ένα έδαφος, αλλά μετασχηματίζεται μαζί του ψυχο-συναισθηματικά. Κάθε μια ζωγράφος δουλεύει με διαφορετικό εικαστικό ύφος, και η μετάβαση από τη μία αισθητική προσέγγιση στην άλλη, συνθέτει την ίδια τη διαδρομή της έκθεσης.

Η Λούλα Παπαδοπούλου σκύβει πάνω στο πιο μικρό. Οι λεπτομέρειες του πράσινου φύλλου, με τα νεύρα και τις διακλαδώσεις τους, μοιάζουν ήδη με χάρτες: δίκτυα ροής, διαδρομές ζωής σε κλίμακα που συνήθως προσπερνάμε. Η πολυπλοκότητα προκύπτει από το εσωτερικό δομικό μοτίβο. Δίπλα τους, ένα σκοτεινό τοπίο ανάμεσα σε δρόμο και δάσος ανοίγει ένα «κατώφλι». Είναι ο τόπος όπου το γνώριμο και συνειδητό σβήνει και το άγνωστο και ασυνείδητο αρχίζει να αναδύεται, εκεί όπου το σώμα «επιβραδύνει», οξύνει τις αισθήσεις του και διστάζει πριν να μεταβεί στο εσωτερικό του δάσους, δηλαδή του ψυχισμού.

Η Όλγα Μιτσέλη απομακρύνεται βλεμματικά για να δει το σύνολο. Οι πανοραμικές της εκδοχές χαρτών αποτυπώνουν νησιά που κουβαλούν ιστορικό βάρος. Η γεωγραφία εδώ δεν είναι ουδέτερη: οι ακτογραμμές φέρουν μνήμη και το τοπίο γίνεται αρχείο όσων έζησαν, υπέμειναν ή χάθηκαν εκεί. Ο χάρτης παύει να είναι εργαλείο προσανατολισμού και γίνεται τόπος όπου το συλλογικό τραύμα και η συλλογική αντοχή παραμένουν ορατά.

Η Ζωγραφιά Ποπώλη στρέφεται προς τα μέσα. Οι ονειρικές της μορφές κατοικούν μια περιοχή που κανένας χάρτης δεν μπορεί να σταθεροποιήσει. Εκεί τα σώματα μεταμορφώνονται, τα όρια ανάμεσα σε εαυτό και κόσμο χαλαρώνουν και το affectus εμφανίζεται πιο γυμνό, χωρίς λογική αφήγηση να τον συγκρατεί. Κάτω από το μορφικό ονειρικό ανάγνωσμα υπάρχει η θολότητα της ύπαρξης και της επιθυμίας.

Από το φύλλο ως το νησί και από το νησί ως το όνειρο, το βλέμμα μετακινείται όπως κινείται κανείς σε έναν άγνωστο τόπο, αναζητώντας σημεία προσανατολισμού που δεν δίνονται ποτέ οριστικά. Έτσι προκύπτει μια τοπολογική ψυχο-γεωγραφία που διαμοιράζεται στα βλέμματα των θεατών. Αφού το affectus «γεννιέται-πάντα-σε-μια συνάντηση», τα έργα δεν ολοκληρώνονται στο εργαστήριο. Συνεχίζονται εδώ, στον εκθεσιακό χώρο. Δεν απαιτούν να αποκωδικοποιηθούν και να συρρικνωθούν σε ένα μήνυμα. Επιθυμούν να κοινωνήσουν αλήθειες. Άρα να αφεθούν στην ζωντανή συνάντηση των σωμάτων και της απόλαυσης του βλέμματος.

«Κανείς ως τώρα δεν έχει προσδιορίσει τι μπορεί ένα σώμα», γράφει ο Σπινόζα. Η έκθεση δεν ισχυρίζεται ότι γνωρίζει την απάντηση. Επιμένει μόνο να καταγράφει, με την υπομονή και την αβεβαιότητα του χαρτογράφου, τα όρια, τις διαβάσεις και τα ρήγματα μιας περιοχής που όλοι κατοικούμε χωρίς να την έχουμε δει ποτέ ολόκληρη. Εκείνης που μας φανερώνει το διπλό της υπαρξικής μας διάστασης που συμπυκνώνεται στο εντός-εκτός μιας αέναης διαδρομής.
Γιάννης Μήτρου

Διοργάνωση: Braggart Gallery
Επιμέλεια: Γιάννης Μήτρου
Εγκαίνια: Παρασκευή 30 Οκτωβρίου 2026 στις 19:30
Διάρκεια: 30 Οκτωβρίου – 19 Νοεμβρίου 2026
Ωράριο: Δευτέρα κλειστά, Τετάρτη και Παρασκευή12:00-20:00, Τρίτη και Πέμπτη 10:30 -14:00 και Σάββατο 11:00 -14:00

Τόπος: Παπακυριαζή 55 Λάρισα

Τ:2416007422 Μ:6908622813

Pin It