Ο εικαστικός και στοχαστικός λόγος της καλλιτεχνικής δημιουργίας της εικαστικού και διδάκτορος Ιστορίας και Θεωρίας της Τέχνης ΑΣΚΤ Ελένης Πολυχρονάτου φιλοξενούνται από τις 16 Νοεμβρίου 2026 (έως 22/11) στη Δημοτική Πινακοθήκη Πειραιά (Φίλωνος 29), όπου θα εκτεθούν έργα της τελευταίας διετίας για πρώτη φορά αλλά και έργα παλαιότερων ετών.
Πάνω από 100 έργα σε πίνακες, σχέδια και εικαστικά σημειωματάρια με ακρυλικά, ακουαρέλλες ή μελάνια σε χαρτί, θα ξεναγήσουν τον επισκέπτη στην εξέλιξη της εικαστικής διαδρομής της καλλιτέχνιδος στη μεταμόρφωση του Λόγου σε εικόνα. H δημιουργός θα παρευρίσκεται καθ’ όλη τη διάρκεια της έκθεσης στο χώρο της Δημοτικής Πινακοθήκης για συζήτηση με τους επισκέπτες.
«Όλα έχουν ένα κρυφό νόημα στον Κόσμο ετούτον συλλογίστηκα. Όλα, Άνθρωποι, λουλούδια, δέντρα, άστρα, είναι ιερογλυφικά και χαρά σ’ εκείνον που αρχίζει να τα συλλαβίζει και να μαντεύει τι λένε... Τη στιγμή που τα βλέπεις δεν καταλαβαίνεις. Θαρρείς πως είναι Άνθρωποι, λουλούδια, δέντρα, άστρα. Μονάχα ύστερα από χρόνια πολύ αργά μπαίνεις στο νόημα».
[Νίκος Καζαντζάκης, “Βίος και πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά”].
Ο Λόγος μεταμορφώνεται σε εικόνα
Όπως εξηγεί η ίδια η εικαστικός, ο τίτλος «ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ» συμπυκνώνει την αρχική σκέψη, την έμπνευση και την εσωτερική παρόρμηση από τις οποίες γεννήθηκαν τα έργα της έκθεσης. Ο λόγος, η σκέψη, η ιδέα, άλλοτε φανερά και άλλοτε υπαινικτικά, αποτελούν την αφετηρία της δημιουργίας και μεταμορφώνονται σταδιακά σε εικόνα. Κάθε έργο γίνεται μια οπτική αφήγηση, μια προσπάθεια να αποκτήσει μορφή εκείνο που αρχικά έχει υπάρξει ως λέξη, ιδέα, στοχασμός ή εσωτερική κατανόηση. Η ζωγραφική πράξη έρχεται ως φυσική συνέχεια του λόγου που προηγείται, όχι απλώς για να τον εικονογραφήσει, αλλά για να του προσφέρει μια νέα ζωή, έναν διαφορετικό τρόπο ύπαρξης και επικοινωνίας. Ο λόγος μεταμορφώνεται σε εικόνα και η εικόνα επιστρέφει ως ένας σιωπηλός, εσωτερικός λόγος.
Μοτίβα και σύμβολα πανανθρώπινα και διαχρονικά συνθέτουν έναν κόσμο οικείο και ταυτόχρονα ανοιχτό στο απροσδόκητο. Άνθρωποι, λουλούδια, δέντρα, άστρα, ψάρια και πολιτείες αναδύονται μέσα από τη ζωγραφική επιφάνεια σαν σελίδες ενός ανοιχτού βιβλίου που περιμένει να διαβαστεί με τα μάτια, τη σκέψη και την καρδιά. Κάθε μορφή μοιάζει να κρύβει μια ιστορία, κάθε σύμβολο να ψιθυρίζει έναν λόγο, αφήνοντας στον θεατή την ελευθερία να ανακαλύψει το δικό του νόημα.
Γιατί η συνάντηση του λόγου με την εικόνα δεν εξαντλείται σε μια συγκεκριμένη ερμηνεία. Παραμένει μια ανοιχτή, βαθιά προσωπική εμπειρία, που ολοκληρώνεται μέσα από το βλέμμα και την ευαισθησία του θεατή. Είναι εκείνη η ξεχωριστή στιγμή όπου το έργο συναντά τον άνθρωπο και αρχίζει ένας σιωπηλός διάλογος, ελεύθερος να ακολουθήσει τις προσωπικές διαδρομές της μνήμης, του συναισθήματος, της φαντασίας ή της γνώσης. Το σημαντικό είναι η τέχνη να ξεκλειδώνει ένα περιβάλλον μέσα μας και να αφήνει χώρο στην ευαισθησία και στη σιωπή, χωρίς να χρειάζεται να δώσει απαντήσεις αλλά απλώς να μας θυμίσει όλα όσα έχουμε ανάγκη να ξαναβρούμε μέσα μας.
από την εικόνα πίσω στην ψυχή
Του εικαστικού Παναγιώτη Ελευθεράκη
Ο Λόγος, ως αρχή που γεννά και οργανώνει την ύλη, βρίσκεται στον πυρήνα της δημιουργίας και της αρμονίας του Κόσμου. Στην αρχαία ελληνική σκέψη, τα τέσσερα στοιχεία -η γη, το νερό, ο αέρας και η φωτιά- και, στην αρχαία κινεζική παράδοση, τα πέντε στοιχεία -το ξύλο, η φωτιά, η γη, το μέταλλο και το νερό- εκφράζουν, μέσα από διαφορετικές κοσμοθεωρήσεις, την προσπάθεια του ανθρώπου να κατανοήσει τις δυνάμεις που διαμορφώνουν τον κόσμο και επηρεάζουν τη σχέση του με αυτόν.
Μέσα σε αυτή την ευρύτερη αντίληψη, τα έργα της Ελένης Πολυχρονάτου θα μπορούσαν να ιδωθούν σαν μικρά, ζωντανά και φροντιστικά κύτταρα στο σώμα ενός Κόσμου που δοκιμάζεται. Κύτταρα που δεν υπόσχονται να θεραπεύσουν τις πληγές του, αλλά μοιάζουν να του προσφέρουν μια διακριτική δυνατότητα ανακούφισης, μια υπενθύμιση της ισορροπίας, της ευαισθησίας και της αρμονίας που εξακολουθούν να υπάρχουν, ακόμη και μέσα στη φθορά.
Στα έργα της, μέσα από το σχήμα, το χρώμα και τη σύνθεση, αναδύονται ίχνη και ποιότητες αυτών των στοιχείων. Ωστόσο, η ουσία τους δεν βρίσκεται μόνο στην οπτική τους παρουσία ή στην αναγνώριση των συμβόλων τους. Βρίσκεται κυρίως σε εκείνο το λεπτό, σχεδόν ανεπαίσθητο αίσθημα φροντίδας που μοιάζουν να μεταδίδουν. Σαν να προσκαλούν τον θεατή να σταθεί για λίγο, να αφουγκραστεί τον εαυτό του και να ανακαλύψει, πέρα από όσα βλέπει και όσα αισθάνεται.
Λίγα λόγια για την καλλιτέχνιδα
Η δρ Ελένη Πολυχρονάτου έλαβε πτυχίο Ζωγραφικής και στη συνέχεια πτυχίο Γλυπτικής από την Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών Αθήνας. Αρίστευσε και βραβεύτηκε από το Ίδρυμα Κρατικών Υποτροφιών. Είναι διδάκτορας του Τμήματος Θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης της ΑΣΚΤ.
Ως καλλιτέχνιδα έχει παρουσιάσει το έργο της σε Διεθνείς εκθέσεις, σε 14 Ατομικές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό (Ανδόρα και Βέλγιο) και πάνω από εκατό (100) Ομαδικές με κύριο θέμα τη διερεύνηση της σχέσης λόγου και εικόνας. Επιπλέον, έχει συνδέσει την καλλιτεχνική της δημιουργία με τον κοινωνικό προβληματισμό. Είναι εμπνεύστρια και υπεύθυνη υλοποίησης του πρότζεκτ: «Το Σύμβολο της Αμοιβαιότητας η Κρεμάστρες του Δημόσιου Χώρου».
Έχει μετάσχει σε επιστημονικά συνέδρια με εισηγήσεις για τη δημόσια, περιβαλλοντική και οικολογική τέχνη, έχει δημοσιεύσει σε καλλιτεχνικά και εκπαιδευτικά έντυπα άρθρα και έχει διδάξει και στις τρεις βαθμίδες της Εκπαίδευσης.
Συγγραφέας της σημαντικής διατριβής με τίτλο «Έργα τέχνης μεγάλης κλίμακας στον αστικό και φυσικό χώρο: από τη δεκαετία του '60 έως τον 21ο αιώνα», η Ελένη Πολυχρονάτου, θεωρώντας ότι η ένταξη της καλλιτεχνικής δημιουργίας στον δημόσιο χώρο αποτελεί κοινωνική ανάγκη, εξετάζει τα καλλιτεχνικά κινήματα του 20ου αιώνα, τη διασύνδεση τέχνης και φύσης, την τέχνη στο δημόσιο χώρο, τους καλλιτέχνες που έχουν δραστηριοποιηθεί στο πλαίσιο του οικολογικού κινήματος, την επιστροφή τους σε αρχέτυπες μορφές και συμβολισμούς και τις νέες ερμηνευτικές προσεγγίσεις της ιστορίας, τα έργα τέχνης μεγάλης κλίμακας που δημιουργήθηκαν με τη βοήθεια της σύγχρονης τεχνολογίας καθώς και το θεσμικό πλαίσιο για τη συμμετοχή των καλλιτεχνών σε έργα δημοσίου ενδιαφέροντος. Η μελέτη αυτή, προτεινόμενη για διδασκαλία στην ΑΣΚΤ, είναι διαθέσιμη στο: https://www.didaktorika.gr/eadd/handle/10442/15338
Βρείτε μας: http://www.eleni-polichronatou.com.gr/
Πληροφορίες
«Εν Αρχή ην ο Λόγος»
Ο λόγος ως γέννηση της εικόνας
Έκθεση Ζωγραφικής της Ελένης Πολυχρονάτου
Οργάνωση Έκθεσης: Παναγιώτης Ελευθεράκης, εικαστικός
Γραφιστικός σχεδιασμός: Νίκος Κωνσταντόπουλος
Meet the Artist –H δημιουργός θα παρευρίσκεται καθ’ όλη τη διάρκεια της έκθεσης στο χώρο της Δημοτικής Πινακοθήκης για συζήτηση με τους επισκέπτες.
ΕΓΚΑΙΝΙΑ: Δευτέρα 16 Νοεμβρίου 2026, ώρα 19.30
ΔΙΑΡΚΕΙΑ Έκθεσης: από 16/11 έως 22/11/2026
ΗΜΕΡΕΣ & ΩΡΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ:
Δευτέρα 16/11, ΩΡΕΣ 19:30–23:00
Τρίτη17/11, Τετάρτη18/11, Πέμπτη19/11, Παρασκ.20/11, Σάββ.21/11: ΩΡΕΣ 10:00–14:00 & 17:00–21:00
Κυριακή 22/11, ΩΡΕΣ 10:00-14:00 / Τέλος της Έκθεσης
ΧΩΡΟΣ: Δημοτική Πινακοθήκη Πειραιά
Φίλωνος 29, 185 35 Πειραιάς
(πλησίον σταθμού μετρό)
https://share.google/t1O3bSYAPpIGTtaAU
Τηλ: 214 4090 158, 214 4090 159, 214 4090 167
Email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
Υπ/νη Επικοινωνίας: Δέσποινα Ερρίκου, Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
